عملکرد سد لاستیکی تجن واقع در پارک ملل ساری در سیلاب اسفند 1397

نوع مقاله: یادداشت فنی (ترویجی)

نویسندگان

1 مهندسی آب،دانشکده مهندسی زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران

2 مهندسی آب، دانشگاه علوم کشاورزی ساری، ساری ، ایران

3 دانشگاه استفالیا، سودبرگ، آلمان

10.22112/jwwse.2019.188213.1160

چکیده

احداث سدهای لاستیکی در شمال کشور رو به گسترش است. از آن‎جایی‎که عمر زیادی از این سازه‏ها نگذشته عملکرد آن‏ها در شرایط بحرانی و به‎ویژه سیلاب‏های بزرگ نامشخص است. با توجه به‎این موضوع در این مقاله عملکرد سد لاستیکی احداث شده روی رودخانه تجن در محدوده شهر ساری در سیلاب 27 اسفند 1397 مورد بررسی قرار می‏گیرد. سیلاب اسفند 1397 با دبی اوج 880 مترمکعب بر ثانیه در 100 سال اخیر بی‏سابقه بوده و عملکرد سد لاستیکی به‎عنوان سازه‏های نوین در این‏گونه سیلاب‏ها حائز اهمیت است. بر این اساس بررسی‏های میدانی به‏عمل آمده در بخش‏های مختلف سد از طراحی تا بهره‎برداری دارای نقطه ضعف‏هایی بوده است ازجمله: عمل نکردن سیستم تخلیه خودکار سد لاستیکی، عدم وجود برنامه بهره‏برداری سد در مواقع سیلابی نزد اپراتور، عدم آب‏بندی مناسب تاسیسات که منجر به نفوذ آب به داخل اتاق کنترل شده می‏توان اشاره کرد. در این مقاله ضمن تشریح موارد ذکر شده، پیشنهادهای لازم در خصوص طراحی و بهره‏برداری سدهای لاستیکی ارائه شده است.

کلیدواژه‌ها


 
بوستانی، آ.، عمادی، ع.، و اکبرزاده، م.، (1389)، "بررسی و مقایسه سدهای لاستیکی با سازه‏های معمول تنظیم جریان در شبکه‏ها و انهار مناطق ساحلی کشور"، اولین همایش ملی مدیریت منابع آب اراضی ساحلی، ساری، ایران.
حسینی، ح.، و رحمانی، س.، (1393)، "مزایا و معایب و نحوه ساخت سدهای لاستیکی"، همایش ملی آب انسان و زمین، ایران، اصفهان، شرکت توسعه سازان گردشگری اصفهان، اصفهان، ایران.
شرکت آب منطقه‏ای استان مازندران (1394)، "گزارش مطالعات هیدرولوژیکی پروژه زیباسازی رودخانه تجن، 23-28.
شرکت آب منطقه‏ای استان مازندران (1397)، دفتر مطالعات پایه منابع آب.
عاطفی‎فرد، م.، خیری، م.، داوودی، س.، آزاد فلاح، ع.، و بهنیا، س.، (1394)، "بررسی اجمالی سدهای لاستیکی"، دومین کنفرانس بین‏المللی مهندسی عمران، معماری، شهرسازی و محیط زیست پایدار، استانبول، ترکیه.
علیزاده، م.، میرزایی، ا.، باباتبار، م.، و عرب لاریمی، ع.، (1389)، "افزایش بهره‏وری منابع آب اراضی ساحلی با احداث سدهای لاستیکی (مطالعه موردی: سدهای لاستیکی نوار ساحلی دریای خزر)"، اولین همایش ملی مدیریت منابع آب اراضی ساحلی، ساری، ایران.
مهندسین سازه‎پردازی ایران (1388)، "گزارش مطالعات هیدرولیک پروژه زیباسازی رودخانه تجن"، 32-47.
Hasan, M.S., Kabir, M.I., (2014), “Feasibility of Natore Rubber Dam on Mahanonda river in Bangladesh and its performance on irrigation”, American Journal of Engineering Research (AJER), 3(1), 27-34.